2015-2023 Yılları Arasında İlâhiyat ve İslâmî İlimler Fakültelerinde Ahlâk Felsefesi Alanında Yapılan Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri Bibliyografyası ve Değerlendirilmesi

2015-2023 Yılları Arasında İlâhiyat ve İslâmî İlimler Fakültelerinde Ahlâk Felsefesi Alanında Yapılan Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri Bibliyografyası ve Değerlendirilmesi

Cilt/Sayı

2023 34. cilt – 2. sayı

Yazar

İzzet GÜLAÇARa

aMuş Alparslan Üniversitesi, İslâmî İlimler Fakültesi, Felsefe ve Din Bilimleri Bölümü, İslâm Felsefesi ABD, Muş, Türkiye

Öz

Bibliyografyalar, belli bir konuda veya alanda yapılmış olan çalışmaların bir sistem dahilinde tasnif edilerek bir araya getirilmesi sonucu oluşan eserlerdir. Bu tür eserlerin en temel işlevini, araştırmacıların araştırılan konuya ilişkin mevcut birikimi yani literatürü görmesini ve aslî kaynaklara ulaşmasını sağlamak olarak ifade etmek mümkündür. İlmî araştırmalar açısından bir yöntemin gereği olarak bu yönüyle istifade edilen bibliyografik eserler aynı zamanda araştırmacılara zaman kazandırması açısından da pratik bir faydayı beraberinde getirmektedir. Biz de bu amaca matuf olacak şekilde YÖK Ulusal Tez Merkezi ve İSAM İlahiyat Fakülteleri Tezler Kataloğu Veri Tabanlarını tarayarak Türkiye’deki İlâhiyat ve İslâmî İlimler Fakültelerinde 2015-2023 yılları arasında ahlâk felsefesi alanında yapılan yüksek lisans ve doktora çalışmalarını tespit ettik. Veri tabanlarını, araştırma konumuza dair seçilmiş anahtar kelimelerden hareketle taradık. Genel bir literatür değerlendirmesi yaptıktan sonra tespit edebildiğimiz tezleri yüksek lisans ve doktora tezleri şeklinde sınıflandırarak alfabetik sıraya göre düzenledik. Felsefe ve Din Bilimleri, Temel İslâm Bilimleri ve İslâm Tarihi ve Sanatları bölümlerinde tespitini yaptığımız tezlerin sayısal sonuçlarını anabilim dallarına göre grafik üzerinde gösterdik. Elde ettiğimiz bu sonuçlar ışığında 2015 yılı sonrasındaki çalışmalar bağlamında vardığımız sonuçları, yönelimleri, yenilikleri ve tekliflerimizi takdim ettik. Temel hedefimiz alanda oluşan birikimi göstermek, yapılan çalışmalardan haberdar olunmasını ve yeni çalışmalar için bir yol haritası sunarak ahlâk felsefesi çalışmalarının zenginleşmesini sağlamaktır.

Anahtar Kelimeler

Ahlâk; ahlâk felsefesi; İlâhiyât Fakültesi; İslâmî İlimler Fakültesi; bibliyografya

Abstract

Bibliographies are the literary works that collect and sort out the studies written on a specific field or a topic in a systematic way. It is possible to define main function of these literary works as a source to reach the present accumulation of the topic which is being researched. These bibliographies also give oppurtunity to find the main material that is needed. Researchers benefit from bibliographic studies in terms of scientific research as a necessity of method. Another practical advantage of these literary works is saving time to researchers. We have scanned database of The Council of Higher Education Thesis Center and Turkiye Diyanet Foundation Centre for Islamic Studies in order to refer to this goal. We have determined the master and PHD degree thesises conducted between the years 2015-2023 in the faculty of theology and Islamic Science in Turkiye. We scanned the databases according to the appropriate keywords that have been chosen for our research topic. After a general literatüre evaluation, we have classified the thesises as master and PHD degree by arranging these studies in alphabetic order. We have demonsrated on grapics the numerical results of the thesises that conducted in the field of Philosphy and Science of Religion, Islamic Science, Islamic History and Its Arts. Under the light of acquired data, we have presented the results, tendencies, renovations and proposals in the context of thesis conducted in 2015 and till now. Our main goal is to reflect the accumulation of studies in our field. This study will present a map for the researchers and it will also enable researchers be in contact with the new studies.

Keywords

Ethic; philosophy of ethics; Theology Faculty; Islamic Sciences Faculty; bibliography


EXTENDED ABSTRACT

Bibliographic works are works created by bringing together special studies related to a certain subject, field, person, period. It is possible to express that the most basic function of such works is to enable researchers to see the existing knowledge, namely the literature, on the subject being researched, and to reach the original sources. Bibliographic works, which are used in this aspect as a necessity of a method in terms of scientific research, also bring a practical benefit in terms of saving time for researchers. While Ibn al-Nadim’s al-Fihrist (The Book Catalogue) and Katib Jelebi’s Kashf az-Zunun are seen as historical examples of bibliographic work, Fuat Sezgin’s Geschichte des Arabischen Schrifttums, whose short name is GAS, is an example of contemporary bibliography. In addition to these books written in the classical and contemporary periods, there are also bibliographic researches published in both print and online databases such as articles and books in the modern period. These studies show us the importance and necessity of bibliographic publication in scientific research in every period.

Considering this aim, we have prepared the bibliography of the master’s and phd theses covering the field of moral philosophy in the Faculties of Theology and Islamic Sciences in Turkey, in accordance with the necessity and method of a bibliographic study. We aim to bring the literature in the field of moral philosophy to the attention of researchers, with our study covering the theses prepared in the relevant faculties between the years 2015-2023. A careful reading of the existing literature will show the point of moral philosophy research and will guide new studies.

While determining the theses for our article, we made use of the Higher Education Institution, National Thesis Center and the Turkish Religious Foundation Islamic Studies Center, Theology Faculties Thesis Catalog Database, which allow us to access the data in digital environment. With the help of certain key concepts that we determined in accordance with our subject, we identified the studies made by scanning these databases. We classified these theses as master’s and phd theses and arranged them in alphabetical order. In accordance with the structuring of the Faculties of Theology and Islamic Sciences, we determined the studies in the departments such as Philosophy and Religious Sciences, Basic Islamic Sciences and Islamic History and Arts, and showed the numerical results of the theses on the graph according to the sub-departments. According to the data we obtained, we presented our conclusions, trends, innovations and proposals in the context of studies after the year 2015. Our main goal is to show the accumulation in the field, to be informed about the studies carried out and to enrich the studies of moral philosophy by offering a roadmap for new studies in this field.

While writing the tags of the theses, we preserved the writing preferences of the authors. In this preference, we have taken into account the practical benefit of enabling researchers who will search on the subject to easily reach the target study after typing the relevant keyword. In our bibliography study, we have included studies that started in the year 2015 and were completed as of April 30, 2023.

Bibliyografya ve literatür türü eserler yazılmış oldukları konu veya alan ile ilgili çalışmaları kayıt altına almakla söz konusu literatürün kalıcı hale gelmesini sağlamakta ve o alana dair müktesebâtı göstermektedir. Bundan dolayı da ilim geleneği içerisinde bir hafızayı temsil etmektedir. Klasik dönemde İbn Nedim’in el-Fihrist’i, Kâtip Çelebî’nin Keşfu’z-zünun adlı eseri, çağdaş dönemde ise Fuat Sezgin’in kısa adı GAS olan Geschichte des Arabischen Schrifttums adlı eseri bu bağlamda örnek gösterilebilir.[1]

Bibliyografya terimi, kitap anlamına gelen biblion ve yazmak anlamına gelen graphien kelimelerinden müteşekkil bir kavram olup, Türkçe’de de Fransızca bibliographie kavramının karşılığı olarak kullanılan bir terimdir.[2] Farsça’da ise katalog veya bibliyografya kavramlarının mukabili olarak fihrist kelimesi kullanılmaktadır. Ayrıca özellikle belli bir konudaki çalışmaları veya belli kişilerin eserlerini kapsayan bibliyografyalar için kitâbşinâsî kavramı da kullanılmıştır.[3]

Akademik çalışmalara dair literatürü araştırmacıların dikkatlerine sunmak ve yeni çalışmalara dair fikir vermek için bibliyografya türü eserlerin yazımına günümüzde de devam edilmektedir. Bu bibliyografik çalışmaların bir kısmı makale, kitap düzeyinde olurken teknolojinin sunduğu bir imkân olarak online veri tabanları şeklinde de olabilmektedir.[4]

Biz de daha önce aynı konulu yayınlanmış olan ve 2014 yılına kadarki çalışmaları ihtiva eden ilk çalışmalarımızın[5] devamı niteliğinde olacak şekilde İlahiyat ve İslâmî İlimler Fakülteleri ile sınırlı kalacak şekilde ahlâk felsefesi alanında 2015-2023 yılları arasında hazırlanmış olan yüksek lisans ve doktora çalışmalarını bir araya getirdik. Bir bibliyografik ve literatür çalışmasının amacına uygun olacak şekilde Türkiye’de ahlâk/felsefesi alanında yapılan tezleri tespit ettik. 2015 yılı sonrasındaki çalışmalarda gözlemlediğimiz yönelim ve yenilikleri sonuç kısmında takdim ettik. Konu-kavram-problem olarak ahlâk felsefesi araştırmalarına dâhil olabilecek bütün tezlere herhangi bir bilim ve anabilim dalı ayırımı yapmadan bibliyografyada yer verdik. Temel hedefimiz alanda yapılan çalışmalardan haberdar olunmasını sağlamak ve yeni çalışmalar için bir yol haritası sunmaktır.

Yüksek Öğretim Kurumu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi ve Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM) İlahiyat Fakülteleri Tezler Kataloğu Veri Tabanını tarayarak çalışmaların tespitini yaptık.

    SONUÇ

Araştırmamız sonucunda tespitlerimiz ve buna bağlı olarak da tekliflerimiz şunlardır:

  1. Çalışmamız 2015- 30 Nisan 2023 tarihine kadar ki araştırmaları kapsamaktadır. Ahlâk felsefesi ve genel ahlâk düşüncesine yönelik çalışmalar sadece felsefe ve din bilimleri ile sınırlı kalmamıştır. Tefsir’de âyet ve kıssalar, Hadis’te edep bölümleri, Fıkıh’ta muamelata dair bazı konular, Arap Dili ve Edebiyatı ile Türk-İslâm Edebiyatında şiirler ve edebî metinler, İslâm Tarihi’nde Hz. Peygamber’in yaşayışı ahlâk düşüncesinin imkânları içerisinde ahlâk, erdemler ve değerler eğitimi açısından ele alınmıştır.
  2. Ahlâk alanına dair çalışmalar yöntem, kavram, problem analizi açısından Kelâm, İslâm Felsefesi, Din Felsefesi[6], Felsefe Tarihi, Tasavvuf, Din Eğitim, Din Psikolojisi, Din Sosyolojisi bilim dalları arasında ortak bir alandır. Bu alanlar içerisinde İslâm düşünürlerinin ahlâk felsefesine dair görüşleri İslâm Felsefesi ve Kelâm bilim dallarında yoğunlaşırken, batı düşüncesi ve batı düşünürlerinin ahlâk felsefesine dair düşüncelerinin de Din Felsefesi ve Felsefe Tarihi bilim dallarında yoğunlaştığı görülmüştür. Yüksek lisans çalışmalarının doktora çalışmalarından sayıca daha fazla olduğu dikkati çeken başka bir husus olmuştur.
  3. Çalışmaların şahıs merkezli yürütüldüğünü görmekteyiz. Bu tür çalışmalarda bazen tekrara düşüldüğü görülmüştür.  Araştırmaları sınıflandırıldığımızda; çalışmaların müstakil bir düşünürün, aynı ilmi geleneğe mensup olan iki ismin, mütekellimundan ve felâsifeden birer ismin görüşlerinin karşılaştırılması, bir batı ile İslâm düşünürü, Grek ve İslâm filozoflarının mukayesesi şeklinde temâyüz ettiği görülmüştür. Bu mukayeseli çalışmalar, disiplinler ve medeniyetler arası düşünüş biçimlerini göstermesi, her bir disiplinin problemleri, kavramları özelinde, kendi sistematiği ve metodolojisi içerisinde nasıl tartışıldığını göstermesi yönüyle örneklik teşkil etmektedir.
  4. Çalışmalar eser, problem, kavram incelemesi düzeyinde klasik dönem İslâm düşünürlerinin görüşlerinin incelenmesi yönünde yoğunlaşmış olmasının yanı sıra çağdaş dönem İslâm düşünürlerinin bu alandaki görüş ve yaklaşımları ile modern dönemin etik sorunlarına yönelik çalışmalar da yapılmıştır. Hatta modern döneme yönelik çalışmaların bu çalışmamızdan önce yayınlanmış olan iki makalemizde olmadığı kadar yoğun olduğu dikkatimizi çeken bir husus olmuştur. Bu çalışma örnekleri ahlâk alanının güncel değerini ve mahiyetini dikkatlere sunması açısından önemlidir.
  5. Araştırmamıza başlangıç olarak belirlediğimiz 2015 yılı itibariyle yapılan çalışmalara baktığımız zaman modern dönemin etik problemlerine yönelik çalışmaların önceki yıllara göre arttığını görmekteyiz. Özellikle Din Eğitimi, Din Sosyolojisi, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi, Eğitim Psikolojisi ve Din Psikolojisi alanlarında yapılan araştırmalarda saha çalışmalarının yapıldığı görülmüştür. İnternet, sosyal medya, teknolojinin hayatımızdaki yeri, değerler eğitimi, karakter eğitimi vb. konuların özellikle gençler ve toplumun diğer tabakaları üzerindeki ahlâkî, etik, sosyal ve bireysel etkileri araştırma konusu yapılmıştır. Bunun için ayrıca saha çalışmaları yapılmıştır. Örneğin türkülerin, masalların ihtiva ettiği değerler, ahlâk ve karakter eğitiminde kullanılmasına konu alan çalışmaların yapıldığı görülmüştür.
  6. Aile kurumu, ilk ve orta öğretimde müfredat incelemesi, tüketim kültürü, çizgi filmlerin ahlâk ve değerler açısından incelenmesi, hikâyelendirme tekniğinin ahlâk ve karakter eğitiminde kullanılması, roman incelemesi çalışmaları son yıllarda üzerinde yoğunlaşılan alanlar olmuştur.

I. YÜKSEK LİSANS TEZLERİ

Abdurrahman, Usamah. Seyyid Muhammed Nakib el-Attas’ın Ahlak Felsefesi, Danışman: Prof. Dr. İsmail Taş, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2022, 94 s.

Acar, Şeyda. Konfüçyüsçülükte İnanç ve Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Ali İsra Güngör, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Dinler Tarihi Bilim Dalı, 2022, 93 s.

Açar, Rabia Sümeyye. Televizyonun Ergenin Din Algısı ve Ahlaki Tutumu Üzerindeki Etkisi (Muş İli Örneği), Danışman: Prof. Dr. Hayati Hökelekli, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Psikolojisi Bilim Dalı, 2016, 130 s.

Ağalday, Elif. Kelâmî Ahlâk Bağlamında İyi ve Kötünün Tabiatı ve İnsan Fiilleri, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi İsmail Yürük, Çukurova Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Kelam Bilim Dalı, 2018, 214 s.

Akcan, Saliha. Nurettin Topçu’da Din ve Ahlak Eğitimi, Danışman: Doç. Dr. Şükrü Keyifli, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı 2021, 132 s.

Akdemir, Eylem. Simone De Beauvoir’da Ahlak ve Özgürlük Sorunu, Danışman: Prof. Dr. Nejdet Durak, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 131 s.

Akkoç, Adil. Celaleddin Devvani ve Kınalızade Ali’nin Ahlak Felsefelerinde Aile Sorunu, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Türkeri, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2017, 101 s.

Akkoç, Filiz. Rasim Özdenören’in Eserlerinde Müslüman Ahlâkı, Danışman: Prof. Dr. Ejder Okumuş, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 118 s.

Akkuş, Kürşat. Erzurumlu İbrahim Hakkı’nın Marifetname Adlı Eserinde Ahlâk Anlayışı, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Ali Yıldırım, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2017, 106 s.

Aksakal, Ayhan. Bir Düşünür Olarak Ziya Paşa’nın Ahlâk Anlayışı, Danışman: Prof. Dr. Vahdettin Başcı, Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 123 s.

Aktaş (Aydın), Elif. 6. Sınıf Dün Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Namaz Ünitesinin Gagne’nin Öğretim İlkeleri ve Kohlberg’in Ahlaki Gelişim Evrelerine Göre İncelenmesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hayati Tetik, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2022, 116 s.

Aktaş, Eda. Hz. Peygamber’in Nübüvvet Delili Olarak Ahlâk, Danışman: Prof. Dr. Yusuf Şevki Yavuz, Marmara Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Kelam Bilim Dalı, 2019, 87 s.

Aktaş, Gülistan. İhvân-ı Safâ Felsefesinde Ahlâkî Açıdan “Mizâç” Kavramı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Asiye Aykıt, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 169 s.

Akyürek, Ronahi. Sosyal Medya Bağımlılığı Dindarlık ve Ahlaki Bütünlük Arasındaki İlişkiler, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Sezai Korkmaz, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 130 s.

Albayaty, Abdel-Kareem. Kur’an-ı Kerim’de Ahkâm Ahlak İlişkisi- Nûr ve Ahzâb Suresi Örneği, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hasan Uçar, Aksaray Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2019, 153 s.

Alhajj, Abdulhafedh Saeed Hammo. Hz. Yūsuf Kıssasında Geçen Ahlâkî Kavramlara İlişkin Müfessirlerin Değerlendirmeleri, Danışman: Prof. Dr. Ali Dere, Ankara Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı 2016, 92 s.

Altun, Veysel Karani. Köy Romanlarında Dinî ve Ahlâkî Motifler: Yaşar Kemal Örneği, Danışman: Prof. Dr. İrfan Başkurt, İstanbul Üniversitesi, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Anabilim Dalı, Din Psikolojisi Bilim Dalı, 2015, 173 s.

Altuntaş, Resül. Kınalızâde Ali Efendi ve Ahlak Eğitimine İlişkin Görüşleri, Danışman: Yrd. Doç. Dr. İbrahim Turan, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2015, 93 s.

Arı, Halit. Hadislerde Kötü Ahlak, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Selahattin Yıldırım, İnönü Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Hadis Bilim Dalı, 2022, 98 s.

Ari, Büşra. Rıfat Efendi’nin “Ahlak-ı Nazarî ve Terâcim-i Ahvâl-i Hükemâ” Adlı Eserinin Transkript ve Değerlendirilmesi, Danışman: Prof. Dr. İsmail Erdoğan, Fırat Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 119 s.

Arslan, Ahmet. Arthur Schopenhauer’un Ahlak Felsefesi ve Pesimizm, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Türkeri, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 84 s.

Arslan, Muhammet. Kutadgu Bilig’de Yönetim Ahlakı, Danışman: Prof. Dr. Osman Elmalı, Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 79 s.

Ashyrmatov, Ulanbek. İslam düşüncesinde Ahlâk ve İktisat İlişkisi: İbn Haldun Örneği, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Salih Yalın, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2020, 87 s.

Asiltürk, Aliye. Mehmed İzzet’in (1891-1930) Ahlak Anlayışı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Harmancı, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2022, 72 s.

Atalay, Ayşe İlknur. Gazali’nin İlim Hakkındaki Görüşlerinin Onun Ahlak Anlayışındaki Yeri, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Türkeri, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 75 s.

Atalay, Yusuf. Nurettin Topçu’nun “Ahlak Eğitimi” Üzerine Bir İnceleme, Danışman: Doç. Dr. Necati Demir, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 97 s.

Ateş, Hayrul Nisa, Hâris el-Muhâsibî’nin er-Ri‛âye Adlı Eserinde Ahlâkî Değişimin Yapısı, Danışman: Doç. Dr. Ahmet Murat Özel, İbn Haldun Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 78 s.

Avcı, Hediye. Tanrısız Ahlâk ve Eleştirisi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hakan Hemşinli, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 82 s.

Aydemir, Hasan. Ahlak ve Bilgi İlişkisi Açısından Ebû Tâlib el-Mekkî’nin Havâtır Anlayışı, Danışman: Doç. Dr. Ahmet Murat Özel, İbn Haldun Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 159 s.

Aydın, Gülbahar. Nehcü’l Belağa’ya Göre Din, Ahlak ve Değer Eğitimi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ramazan Gürel, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 170 s.

Aydın, Şükran. İslam Aile Hukukunda Ailenin Hukuki ve Ahlaki Sürekliliği, Danışman: Prof. Dr. Ali Bakkal, Akdeniz Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Hukuku Bilim Dalı, 2016, 105 s.

Ayhan, Ebru. Ütopya ve Distopyalarda Din ve Ahlak, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Necmettin Tan, Fırat Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2021, 86 s.

Ayhan, Hatice. Dini Tutumun Adalete Duyarlılık, Ahlaki Yüreklilik ve Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Çiğdem Gülmez, Kastamonu Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 105 s.

Ayık, Cenk. Kutadgu Bilig ve Siyasetname’de Ahlak-Siyaset İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Mevlüt Uyanık, Hitit Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2016, 209 s.

Aytemiz, Faik. İbn Arabî’de Ahlaki Düşünce, Danışman: Hüseyin Karaman, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2016, 142 s.

Ayvaz, Kübra. Muhammed Abdullah Draz’ın “La Morale Du Koran,” “Kur’an Ahlâkı” Adlı Eserinde Ele Aldığı Nazarî Ahlâk Görüşü ve Kur’ân Referanslarının Tahlili, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Murat Kaya, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Temel İslâm Bilimleri Bilim Dalı, 2018, 153 s.

Babacan, Hacer Nur. Erken Dönem Tasavvufunda Akıl-Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Ekrem Demirli, İstanbul Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 132 s.

Bakan, Hacer. Lokmân Sûresindeki Ahlâkî İlkelerin Eğitim Psikolojisi Açısından Tahlili, Danışman: Doç. Dr. Şaban Karasakal, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 117 s.

Bakış, Ayşegül. İhvân-ı Safâ’nın Ahlak Felsefesi, Danışman: Doç. Dr. Hasan Özalp, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 145 s.

Balcı, Şeyma. Yüksek Din Eğitimi Alan Öğrencilerin Bazı Dini ve Ahlaki Değerleri Algılama Düzeylerine Yönelik Bir Araştırma (KSÜ İlahiyat Fakültesi Örneği), Danışman: Doç. Dr. Mustafa Çoban, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Eğitimi Bilim Dalı, 2023, 78 s.

Başarslan, Burhan. Kutadgu Bilig’de Ahlak, Ölüm ve Ölümsüzlük, Danışman: Prof. Dr. Zeynep Gemuhluoğlu, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2021, 79 s.

Başoğlu, Mukaddes. Çevrimiçi Oyunların Dini ve Ahlaki Değerler Ekseninde Analizi, Danışman: Doç. Dr. Fatih Çınar, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri, 344 s.

Bayındır, Fadime Rukiye. Kant’ın Ahlak Yasasının Kutsal Metinlere Göre Temellendirilmesi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Abdullah Pakoğlu, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2018, 93 s.

Bayraktar, Güllü Manolya. Öğrencilerin Ahlaki Olgunluk Düzeyleri ve DKAB Dersine Yönelik Tutumları (Rize İli Örneği), Danışman: Doç. Dr. Muhammed Kızılgeçit, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 184 s.

Bayraktaroğlu, Hilal. Felsefe, Din ve Ahlak İlişkisinin Erdem Kavramı Çerçevesinde Analizi, Danışman: Prof. Dr. Zeki Özcan, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 80 s.

Berk, Mümine. el-Ahlâku’l-Adudiyye ve Şerhlerinde Siyaset Teorisi, Danışman: Prof. Dr. Ömer Türker, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 113 s.

Biricik, Enes. İlkokullarda Ahlak Eğitimi Tutum ve Davranış İlişkisi Üzerine Öğrenci- Öğretmen-Veli Görüşleri (Ağrı İli Örneği), Danışman: Yrd. Doç. Dr. İsmail Şimşek, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2018, 327 s.

Bulut, Atike Kübra. İsmail Fenni Ertuğrul’un Ahlak Anlayışı, Danışman: Prof. Dr. Murtaza Korlaelçi, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2016, 148 s.

Büyük, Ayşe Bahtiyar. Ahlak Felsefesinde İsar ve Özgecilik: İslam Medeniyeti ve Batı Kültürü Açısından Bir Değerlendirme, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Şenol Korkut, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018, 88 s.

Can, Esra Selcen. Kur’an Perspektifinden Ahlakın Aktüel Değeri, Danışman: Prof. Dr. Şehmus Demir, Gaziantep Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 102 s.

Coşkun, Bilal. Din Eğitimi Açısından Kur’an-ı Kerim’de Mesleki Ahlak Eğitimi, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Emin Ay, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2020, 115 s.

Çalışkan, Mustafa. Hadislerde Yer Alan Kıssaların İşaret Ettiği Ahlaki İlkeler, Danışman: Doç. Dr. Nimetullah Akın Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Hadis Bilim Dalı, 2016, 173 s.

Çam, Mehmet. İhyâu ‘Ulûmi’d-din Eserinde Bireysel Ahlak Eğitimi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mahmut Dündar, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 239 s.

Çapar, Yücel. Ali İrfan Eğribozî’nin Ahlak Anlayışı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ömer Faruk Erdem, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 112 s.

Çazım, Kasım. Hüseyin Vâiz el- Kâşifî’nin Ahlâk-ı Muhsinî’si, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Yunus Kaplan, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 67 s..

Çelep, Kadir. Sosyal Ahlâkın Tesisinde İlköğretim Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi Derslerinin Rolü, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Feyza Ceyhan Çoştu, Hitit Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2017, 116 s.

Çelik, Rasim. Ali Kemal’in İlm-i Ahlak Adlı Eserinin Latin Harflerine Aktarılması ve Değerlendirilmesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Haydar Dölek, Fırat Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2018, 271 s.

Çetin, Hasan. Aristoteles’in Platon’un İyi İdeasına Ahlak Felsefesi Bakımından Yönelttiği Eleştiriler, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Hümeyra Özturan, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2017, 65 s.

Çetin, Rabia. Ortaöğretim Öğrencilerinin Dindarlık Düzeyleri ve Ahlaki Çözülme Eğilimleri, Danışman: Prof. Dr. Mustafa Tavukçuoğlu, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 72 s.

Çınar, Zerrin. Gazâli’nin Düşüncesinde Tanrı-Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Sait Reçber, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2020,
111 s.

Çiftçi, Harun. Ortaokul Din, Ahlak ve Değerler Alanı Seçmeli Derslerinin Öğretmen, Öğrenci ve Veli Görüşleri ile Değerlendirilmesi, Danışman: Prof. Dr. Cemal Tosun, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2017, 322 s.

Çiğnitaş, Esat. Ahzâb Sûresi’nde Kişiye Yönelik Emir ve Yasakların Ahlâkî Boyutu, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Sabri Demirci, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 154 s.

Çorumluoğlu, Abdullah. Osmanzade Ahmed Tâib Efendi ve Hulasatu’l-Ahlak (Hikmet-i Ameliye) Adlı Eseri, Danışman: Doç. Dr. Hasan Ocak, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2020, 80 s.

Çölden, Süleyman. İsrâ Sûresinin Ahlâkî İlkeler Açısından Değerlendirilmesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ahmet İyibildiren, Aksaray Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2019, 159 s.

Çubuk, Muhittin. Bizim Külliye Dergisinde Yayımlanan Hikâyelerde Ahlakî Değerler (1-82. Sayılar/1999-2020), Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Murat Gökalp, Fırat Üniversitesi, İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Anabilim Dalı, 2021, 104 s.

Dağtekin, Fehim. Mutaffifin Sûresindeki Ahlâkî Tutum ve Davranışlar, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi İbrahim Akgün, Iğdır Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2018, 104 s.

Daşdemir, Yavuz. Platon’da Yönetim Ahlakı, Danışman: Prof. Dr. Osman Elmalı Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018, 75 s.

Demir, Helin. Gazâli Düşüncesinde Güzel Ahlâkın Önündeki Engeller, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Türkeri, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2020, 86 s.

Demir, Nur. Okul Öncesi Dönemde Ahlak Öğretimi Yoluyla Duygu Eğitimi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Dilara Tınas, Gaziantep Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 200 s.

Demirdöğen, Melek. İslâmî Çocuk Edebiyatı Çerçevesinde Enver Tuncalp’in Eserlerinde Dinî-Ahlâkî Muhtevâ, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Farsakoğlu Eroğlu, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, İslâm Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı, 2018, 108 s.

Demirhan, Mehmet. Hz. Şuayb (as)’in Kıssasında Helâk-Ahlak İlişkisi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Zeki Tan, Iğdır Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2015, 140 s.

Dinç, Kerim. İbnü’l-Cevzî’nin Ahlâk Anlayışı, Danışman: Doç. Dr. Hatice Toksöz, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 79 s.

Dinçel, Mehmet. Ahmet Hamdi Akseki’nin Ahlak Görüşü, Danışman: Prof. Dr. Ahmet Kâmil Cihan, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 105 s.

Doduoğlu, Sümeyra. İslâm Tasavvuf Geleneğinde Ahlâk Eğitimi (Kimyâ-yı Saâdet Örneği), Danışman: Doç. Dr. Macid Yılmaz, Hitit Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 133 s.

Doğan, Davut. Ergenlik Öncesi Ahlâk Eğitimi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Çoban, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2016, 67 s.

Doğrugören, Merve. Meşrutiyet Sonrası Osmanlı Düşüncesinde Ahlak (Ali Seydi Bey (1870-1933) ve Babanzâde Ahmed Naim (1872-1934) Örneği), Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Harmancı, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2021, 111 s.

Ecer, Münir. Din Eğitiminde Ahlâk, Danışman: Prof. Dr. Şakir Gözütok, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2017, 92 s.

Efendioğlu, Şeyma. Ahlak Öğretiminde Fotoğraf ve Resim Kullanımı, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Zeki Aydın, Marmara Üniversitesi, İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalı, 2019, 204 s.

Engin, Dilek. Gazâlî’de Ahlâk ve Ruh Sağlığı, Danışman: Prof. Dr. Müfit Selim Saruhan, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019., 167 s.

Engin, Mesut. İslam Ahlâk Düşüncesinde Tedbîrü’l-Müdün, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Yunus Kaplan, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2018, 144 s.

Erbaş, Havva Melike, İslam Ahlak Düşüncesinde Huy Kavramı, Hulk Terimi Üzerine Felsefi Bir İnceleme, Danışman: Prof. Dr. İlhan Kutluer, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 175 s.

Erdoğan, Selma. Yusuf Has Hacib’in Kutadgu Bilig’inde Din ve Ahlak, Danışman: Prof. Dr. Tuncay İmamoğlu, Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 103 s.

Eren, Saadet. Kur’an Merkezli Bir Yaklaşımla Ahlak Dışı Davranışların Aklileştirilmesi, Danışman: Doç. Dr. Hasan Ocak İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019,
260 s.

Ergüzel, Cuma. Hz. Muhammed’in Ahlaki Bir Yönü Olarak: Hilm, Danışman: Doç. Dr. Necmeddin Şeker, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 109 s.

Erkan, Mehmet. Sahih-i Buhari Edeb Bölümü Hadislerinin Ahlaki Değerler ve Karakter Eğitimi Açısından İncelenmesi, Danışman: Prof. Dr. Muhiddin Okumuşlar, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Eğitimi Bilim Dalı, 2016, 97 s.

Eroğlu, Zehra. Joseph Raz’ın Özgürlük Ahlakı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Selçuk Erincik, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2018, 152 s.

Erol, Hatice Tül Kübra. Lise Öğrencilerinde Sosyal Medya Aktiviteleri ve Ahlaki Olgunlukla İlişkisi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Sevde Düzgüner, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Psikolojisi Bilim Dalı, 2019, 178 s.

Ertunç, Refika. Yunus Emre’nin Risâletü’n-Nushiyye’sindeki Ahlâkî Değerler, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Murat Gökalp, Fırat Üniversitesi, İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalı, 2016, 104 s.

Eser, Hatice Tül Kübra. Din ve Ahlak Eğitimi Bağlamında Montessori Yönteminin Çocukların Sosyal Yaşamındaki Tezahürleri (Palet İlkokulu Örneği), Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Arif Korkmaz, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Sosyolojisi Bilim Dalı, 2019, s.

Furqon, Muhammad. Endonezya’da Okul Öncesi Kurumlarda ve İlköğretim Okullarında Din ve Ahlak Eğitimi, Danışman: Prof. Dr. Zeki Salih Zengin, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 211 s.

Geden, Edibe. Tasavvufi Eğitimde Çocuğun Ahlâkî Gelişimi: Gazâlî ve Mevlânâ Örnekleri, Danışman: Prof. Dr. Vahit Göktaş, Ankara Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tasavvuf Bilim Dalı, 2019, 212 s.

Gedik, Yasemin. Hüseyin Remzi ve Ahlâk-ı Hamîdî Adlı Eseri, Danışman: Doç. Dr. Hatice Toksöz, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2021, 166 s.

Gezek, Mahmut. Jean Paul Sartre’in Ahlak, Anlayışı,Danışman: Yrd. Doç. Dr. Haydar Dölek, Fırat Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2016, 105 s.

Görünmez, Leyla. John Locke’da Din – Ahlak İlişkisi, Danışman: Doç. Dr. Ayşe Sıdıka Oktay, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018, 71 s.

Güçlüer, Fatımanur. Muhammed Abdullah Draz’da Din ve Ahlâk, Danışman: Prof. Dr. Ruhattin Yazoğlu, Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 112 s.

Gülşen, Buse. Nietzsche ve Durkheim’da Ahlak, Danışman: Prof. Dr. Kemaleddin Taş, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 92 s.

Gültekin, Fatma. Ateizm Açısından Ahlakın Temelleri Problemi, Danışman: Prof. Dr. Ferit Uslu, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 228 s.

Günana, Seyfullah. Dini ve Ahlaki Değerlerin Aktarımında Karagöz Gölge Tiyatrosunun Rolü, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Abdullah Akın, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2016, 215 s.

Günay, Zeynep Kübra. Fârâbî, İbn Sînâ ve Gazzâlî’nin Ahlak Felsefesinde Meşhur Önermeler, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Abdulkadir Coşkun, Yalova Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 81 s.

Gündoğdu, Sinan. Müteahhirûn Dönemi Kelâm’ında Tartışma Ahlâkı (Âdâb-ı Sedâd min İlmi’l-Âdâb Adlı Eser Örnekleminde), Danışman: Prof. Dr. Mahmut Ay, Ankara Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Kelam Bilim Dalı, 2020, 100 s.

Güner, Fatıma. Kant’ın Faydacı Ahlâk Eleştirileri, Danışman: Doç. Dr. Hümeyra Özturan, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2021, 93 s.

Günerigök, Mehmet Akif. Aliya İzzetbegoviç Düşüncesinde Din, Sanat ve Ahlak, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hakan Hemşinli, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2021, 98 s.

Güneş (Yıldız), Melek. Darülfünun’da Ahlak Dersleri: Programlar- Ders Notları– Hocalar, Danışman: Prof. Dr. İsmail Kara, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2015. 185 s.

Hısım, Nurullah Enes. Ahlâkın Kaynağı Olarak Aklın ve Dinin Rolü: Ebu Bekir er-Râzi ve Gazâli Örneği, Danışman: Prof. Dr. Ahmet Kâmil Cihan, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 83 s.

Hızal, Yıldız. İsrâ Sûresi Bağlamında Ahlâkî Esaslar, Danışman: Prof. Dr. İsmail Karagöz, Düzce Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 138 s.

Hızıroğlu, Fatma. İkinci Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e Osmanlıca Ahlâk Literatüründe Batı Ahlâk Felsefesinin Yansıma ve Etkileri, Danışman: Prof. Dr. İlhan Kutluer, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 209 s.

Hüseyin, Rahaf. Cahiliye ve İslami Şiirde İnsani ev Ahlaki Değerler, Danışman: Doç. Dr. Halil Akçay, Mardin Artuklu Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 97 s.

Işık, Hatice Verim. Erol Güngör’de Ahlak ve Değerler Alanına Ait Kavramların Felsefi Tahlili,
Danışman: Doç. Dr. Mahmut Avcı, Uşak Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021,
91 s.

İlhan, Nurefşan. El-Ahlâku’l ‘Adûdiyye Şerhleri: Mukayese ve Değerlendirme, Danışman: Doç. Dr. Hikmet Yaman, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 122 s.

Kanlı, Emin Can. İsmail Hakkı Bursevî’nin Rûhu’l-Beyân Adlı Tesfîrinde Tasavvufî Ahlâk Anlayışı, Danışman: Prof. Dr. İsa Çelik, Atatürk Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tasavvuf Bilim Dalı, 2021, 139 s.

Kara, Fatma Sena. Ahlakî Bir Erdem Olarak Hikmet-İbn Miskeveyh Örneği- Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hakan Hemşinli, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020,
66 s.

Karabacak, Arif. Ahlâki Kavramlar Üzerinden Bir Kıyaslama Immanuel Kant ve Ahmet Hamdi Akseki Örneği, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mahmut Avcı, Uşak Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 99 s.

Karadağ, Seyhan. Elazığ Masallarındaki Ahlakî Değerler, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Murat Gökalp, Fırat Üniversitesi, İlk Öğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Anabilim Dalı, 2021, 145 s.

Karakaya, Muhammed. Ahlâk-ı Muhsinî’nin Kaynak, Yöntem ve Muhteva Bakımından İncelenmesi, Danışman: Prof. Dr. Murat Demirkol, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 88 s.

Karakedik, Mustafa. Voltaire ve Jean Jacques Roussseau’da Din-Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Naim Şahin, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2019, 137 s.

Karakuş, Celalettin. Din Eğitiminde Mizah Algısı (Edebü’d-Dünya ve’d-Dîn ve Ahlak-ı Alâî Kitapları Çerçevesinde), Danışman: Prof. Dr. Hamit Er, İstanbul Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 141 s.

Karakuş, Hatice, Gazzâlî’de Ahlâki Eğitimin Tasavvufi Eğitim ve Değerler Eğitimiyle Karşılaştırılması, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Büşra Çakmaktaş, Sakarya Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 199 s.

Karapolat, Emrah. Celaleddin Devvani’nin Ahlak-ı Celali Adlı Eserinde Ahlak Eğitimi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hayati Tetik, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2021, 105 s.

Karaüzümcüoğlu, Esin. Erich Fromm’un Ahlak Felsefesinin Hümanist Yönü, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Türkeri, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 133 s.

Kartal, Mehmet Göksel. Kur’an-a Göre Çocuk Eğitim Sürecinde Ahlaki Gelişim (Lokman Suresi Özelinde), Danışman: Doç. Dr. Muhammed Ersöz, Selçuk Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2020, 121 s.

Kaya, Betül Hale. Aile İçi Sorun ve Suçların Önlenmesinde Dini-Ahlâki Değerlerin Etkisi, Danışman: Prof. Dr. Abdülkerim Bahadır, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Psikolojisi Bilim Dalı, 2021, 124 s.

Kaya, Fatma. Râgıp el-İsfahânî’nin el-Müfredât Adlı Eserinin Sözlükbilim Açısından Değeri (Dinî ve Ahlaki Kavramlar Örneği), Danışman: Doç. Dr. İbrahim Fidan, Ankara Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı, 2022, 121 s.

Kaya, Mustafa. Din, Ahlak ve Değerler Alanı Seçmeli Derslerinin Veliler Tarafından Seçilme Nedenleri (Antalya- Burdur- Isparta Örneği), Danışman: Doç. Dr. Saadettin Özdemir, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2016, 75 s.

Keleş, Habibe. İsra ve Lokman Surelerindeki İmani ve Ahlaki İlkeler Bağlamında İlgili Ayetlerin Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi, Danışman: Prof. Dr. Sadık Kılıç, Ordu Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 72 s.

Kemerkaya, Seyid. Reşat Nuri Güntekin’in Eserlerinde Dini ve Ahlaki Değerler ve Bunların Din Eğitimi Açısından İncelenmesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Veli Öztürk, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Programı, 2021, 248 s.

Khalif Osman, Bashir Moalim. Gazzali’nin Ahlâk Felsefesinde “Nefs” Kavramı, Danışman: Prof. Dr. Aydın Topaloğlu, İstanbul Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2017, 82 s.

Kılıç, Engin. Hilmi Ziya Ülken Düşüncesinde Din-Ahlâk İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Mustafa Çağrıcı, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2017.127 s.

Kılıç, Hatice Kübra. Ahlâk Eğitimi Bağlamında Dîvân-ı Kebîr, Danışman: Doç. Dr. Mustafa Çoban, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 96 s.

Kınsün, Abdulbaki. İlk İslam Ahlak İncelemeleri Bağlamında Ahlak Sosyolojisi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Esra Aslan, Dicle Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Sosyolojisi Bilim Dalı, 2017, 101 s.

Kızıltunç, Rukiye, Klasik İslam Ahlâk Düşüncesinde Kadın Algısı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Fatih Kaya, Bayburt Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 134 s.

Kip, Fazlı. Nasîruddin et-Tûsî’nin Ahlâk-ı Nâsırî Adlı Eserinde Siyaset Felsefesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Asiye Aykıt, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019,
143 s.

Korkmaz, Mustafa. Henri Bergson’da Din ve Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. İsmail Çetin, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 143 s.

Kuntoğlu, Gülizar. Tanrı ve Ahlak Tasavvurlarının Ekonomik Sistemler Üzerine Etkisi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ömer Faruk Erdem, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 163 s.

Kurt, Mehmet. Üniversite Gençliğinin İletişim Ahlakı Açısından Sosyal Medyaya Bakışı, Danışman: Yrd. Doç. Dr. İbrahim Turan, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2016, 148 s.

Mustafaoğlu, Özge. Lütfi Paşa ve Devletli Ahlâkı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi F. Cangüzel Güner Zülfikar, Üsküdar Üniversitesi, Tasavvuf Kültürü ve Edebiyatı Anabilim Dalı, 2020, 106 s.

Nefis, Tarık. Cahiliye Dönemi Şiirinde ve Nesrinde Ahlâk Kültürü, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Yüksel Çelik, Erciyes Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı, 2019, 65 s.

Oğuz, İsmail. Ahlâk Kavramı ve Kur’an’ın Tasvir Ettiği Nüzûl Dönemindeki Yahudilerin Ahlâkı, Danışman: Doç. Dr. Kutbettin Ekinci, Mardin Artuklu Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 219 s.

Okcu, Kader. İslam Ahlak Felsefesinde Üzüntünün Nedenleri ve Çözüm Yolları, Danışman:
Doç. Dr. Kamil Sarıtaş, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 113 s.

Olgaç, Serap. Cüveynî’nin Mu’tezilî Ahlâk Felsefesine Yönelttiği Eleştiriler, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hayrettin Nebi Güdekli, Marmara Üniversitesi, İlahiyat Anabilim Dalı, Kelam Bilim Dalı, 2020, s.

Ödemiş, Ebru. Ortaokul Öğrencilerinde Empati Becerisi ve Ahlaki Davranış İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Muhiddin Okumuşlar, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 84 s.

Özcan, Betül. İşrak Geleneğinde Ahlâk, Danışman: Prof. Dr. İbrahim Maraş, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2020, 160 s.

Özçay, Havva. Erdemlerin Cinsiyeti Var mıdır? İslam Ahlâk Literatürü Bağlamında Bir Araştırma, Marmara Üniversitesi, Danışman: Doç. Dr. Hümeyra Özturan, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2022, 149 s.

Özçelik, Oğuzhan. Elazığ Türkülerindeki Ahlaki Değerler, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Murat Gökalp, Fırat Üniversitesi, İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Anabilim Dalı, 2021, 181 s.

Özçelik, Zeynep. Emrullah Efendi’nin “İlm-i Ahlâk” Adlı Eserinin Çeviri Yazısı ve Eserin “Euthyphron Dilemması” Bağlamında Tahlili, Danışman: Prof. Dr. Recep Alpyağıl, İstanbul Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 203 s.

Özel, Hilal. Din-Ahlak İlişkisi: Batı’da Son On Beş Yılda Yapılan Çalışmalar Üzerine Analitik Bir İnceleme, Danışman: Doç. Dr. Hasan Kaplan, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Psikolojisi Bilim Dalı, 2017, 205 s.

Özkan (Seyitoğlu), Melike. Aliya İzzetbegoviç’in Ahlak Felsefesi Çerçevesinde Tanrısız Ahlak Kavramı, Danışman: Doç. Dr. Hidayet Peker, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2022. 78 s.

Öztürk, Esra. Tüketim Kültüründe Müslümanlar’ın İtikadî ve Ahlâkî Problemleri, Danışman: Doç. Dr. Ulvi Murat Kılavuz, Uludağ Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Kelam Bilim Dalı, 2019, 85 s.

Palaoğlu, Cahide. Fârâbî, İbn Sînâ ve İbn Rüşd’e Göre Nefsin Güçleri ve Ahlâk İlişkisi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Abdulkadir Coşkun, Yalova Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2017, 62 s.

Pınarcık, Elif. Nurettin Topçu’nun Din, Ahlâk ve Siyâset Anlayışı, Danışman: Doç. Dr. Sıddık Korkmaz, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı, 2019, 96 s.

Pirci, Cemile Büşra. Carl Gustav Jung Psikolojisinde Vicdan Kavramı ve Ahlaki Görecelik Sorunu, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Süheyl Ünal, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı / Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 59 s.

Polat, Mahide. Nasreddin Tûsî ve Ahmet Hamdi Akseki’nin Ahlak Anlayışlarının Karşılaştırılması (Ahlak-ı Nasırî ve Ahlak Dersleri Adlı Eserler Işığında), Danışman: Yrd. Doç. Dr. Salih Yalın, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2016, 92 s.

Polater, Fatih. Ahlâkî Çözülmelerin Önlenmesinde Kur’ân-ı Kerîm’in Rolü, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Alabalık, Yalova Üniversitesi, , Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 67 s.

Porsuk, Arzu. Descartes’ta Determinizm, Özgürlük ve Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Naim Şahin, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2019, 82 s.

Sağlam (Güleç), Sevdenur. Kitap Olarak Basılan Wattpad Hikâyelerindeki Dinî ve Ahlâkî Unsurlara Yönelik İçerik Analizi, Danışman: Prof. Dr. İsmail Sağlam, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2020, 315 s.

Sancak, Yunus. Çizgi Filmlerin Din Eğitimindeki Rolü Hakkında Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenlerinin Görüşleri: Sivas ve Kars İli Örneği, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Kubatali Topchubaev, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2018, 105 s.

Saraçoğlu, Esra. Ahlaki Değerlerin Öğretiminde Hikâyelendirme Tekniğinin Başarı ve Derse Yönelik Tutumlar Üzerine Etkisi, Danışman: Prof. Dr. Eyup Şimşek, Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 119 s.

Sayöz, Amine Sena. Fârâbî’ye Göre Felsefe Tahsili Öncesi Aklî ve Ahlakî Olgunluk, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Salih Yalın, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 77 s.

Serçe, Merve Nur Kesmetaş. Kınalızâde Ali Efendi’nin Ahlâk-ı Alâî’sinde Ahlâk ve Eğitim Anlayışı, Danışman: Prof. Dr. Mustafa Usta, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 108 s.

Sevici, Ümmügülsüm. Din Kültürü ve Ahlâk Eğitimi Dersinin Ahlâki Kültürün Oluşumuna Etkisi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mustafa İsmail Bağdatlı, Hitit Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018, 155 s.

Shantadze, Adam. Din, Ahlak ve Ekonomi İlişkisine Sosyolojik Bir Bakış (Batum Örneği), Danışman: Prof. Dr. Ali Akdoğan, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Sosyolojisi Bilim Dalı, 2019, 174 s.

Sobi, Elif. Ortaöğretim Öğrencilerinin Okuduğu Romanlarda Dini ve Ahlaki Değerler, Danışman: Prof. Dr. Mustafa Köylü, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2015, 134 s.

Sönmez, Merve. Bazı Ütopyalarda Özgürlük – Ahlak İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Naim Şahin,
Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2018, 100 s.

Söylemez, İsmihan. Ahmet Rıfat Efendi’nin Ahlâk Anlayışı, Danışman: Doç. Dr. İbrahim Çetintaş, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 78 s.

Şahin (Yeşildal), Ayşegül. Antik Yunan’da Ateizm Kavramının Ahlakla İlişkisi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. İbrahim Çetintaş, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2015, 84 s.

Şahin, Sema. el-Farabi’nin Felsefesinde Ahlaki Kavramlar, Danışman: Prof. Dr. İbrahim Maraş, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 136 s.

Şakar, Ayşe. Gazzâlî’de Ahlâkî Yetkinlik Kazanımı Açısından Peygamberin Rolü, Danışman: Doç. Dr. Hatice Toksöz, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 94 s.

Şamdancı, Mustafa. İbn Rüşd’ün Ahlak Felsefesi, Danışman: Prof. Dr. Osman Bilen, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2017, 113 s.

Şemin, Kutbettin. İsra Sûresi Bağlamında Temel Ahlaki İlkeler, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Mahmut Sönmez, Iğdır Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Tefsir Bilim Dalı, 2021, 175 s.

Şenoğlu, Merve. Ateist ve Teist Varoluşçu Ahlâkın Mukayesesi: Sartre ve Kierkegaard Örneğinde, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hümeyra Özturan, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2019, 84 s.

Şensöz, Abdurrahman. 19. yy. Nakşî Halidî Şeyhi Süleyman Amasî ve Manzûm Ahlâk Kitâbı, Danışman: Doç. Dr. Ahmet Karataş, Marmara Üniversitesi, İslâm Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı Türk İslâm Edebiyatı Bilim Dalı, 2017, 298 s.

Taşçı, Muhammed Nurullah. Gazâlî Düşüncesinde Ahlâkın Tasavvufî Boyutu, Danışman: Doç. Dr. Ömer Bozkurt, Mardin Artuklu Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 101 s.

Taştan, Melih. Mehmet Akif Ersoy’un Dine Dayalı Ahlak Anlayışı, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Mehmet Demirtaş, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2015, 93 s.

Turan, Rabia. Soren Kierkegaard’ın Ahlak Anlayışı, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Haydar Dölek, Fırat Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2018, 70 s.

Turanalp, Sümeyra. Animasyon Sinemasında Dinî ve Ahlakî Değerlerin Sunumu: Hayao Miyazaki Örneği, Danışman: Prof. Dr. Muhiddin Okumuşlar, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 226 s.

Turgut, Mustafa. Ortaokullarda Din, Ahlak ve Değerler Alanındaki Seçmeli Derslerin Yönetici, Öğretmen, Öğrenci ve Veli Görüşleri Bağlamında İncelenmesi (Antalya İli Örneği), Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Şeref Göküş, Akdeniz Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 162 s.

Turğut, Murat. Osmanzâde Ahmed Tâib’in Ahlâk-ı Ahmedî İsimli Eseri (İnceleme-Metin-İndeks), Danışman: Doç. Dr. Ramazan Sarıçiçek, Dicle Üniversitesi, İslam Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı, Türk İslam Edebiyatı Bilim Dalı, 2019, 247 s.

Uğurlu, Zeynep. İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programı 7. Sınıf “Din ve Güzel Ahlak” Ünitesindeki Ahlaki Değerlerle İlgili Drama Yöntemi Uygulamaları, Danışman: Prof. Dr. Mevlüt Kaya, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 112 s.

Urhan Çınar, Esra. İbn Sînâ Felsefesinde Ahlâkî Önermelerin Kaynağı ve Değeri, Danışman: Prof. Dr. Ömer Türker, Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 61 s.

Usta, Onur. İslam Ahlak Felsefesinde Adalet ve Sevgi Yolları: Din Felsefesi Açısından Bir Değerlendirme, Danışman: Prof. Dr. Cafer Sadık Yaran, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 117 s.

Uyman, Seçil. Ahlak’ta Değişim ve Gelişim Nasiruddin Tusî Örneği, Danışman: Prof. Dr. Müfit Selim Saruhan, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2016, 172 s.

Uysal, Merve. Esnaflarda Meslek Ahlakı ve Dindarlık (Isparta Örneği), Danışman: Prof. Dr. Kemaleddin Taş, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2016, 109 s.

Vergil, Lale. 7-12 Yaş Gurubu Çocuklarda Ahlaki Gelişim-Tanrı Algısı İlişkisi, Danışman: Doç. Dr. Ali Kuşat, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, s.

Yalman, Hale. Bir Türk Düşünürü Olarak Mehmet Ali Ayni’de Ahlak Meselesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Ömer Faruk Erdem, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 80 s.

Yayman, Berk. Mesnevî’de İbâdetler ve Tasavvufî Ahlâk, Danışman: Prof. Dr. Ahmet Cahid Haksever, Hitit Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tasavvuf Bilim Dalı, 2017, 248 s.

Yetek, Muhammed. Muallaka Şiirlerinde İnanç ve Ahlak ile İlgili Değerler, Danışman: Prof. Dr. Mustafa Agâh, Bingöl Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı, 2022, 147 s.

Yıldırım, Rabia. İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Derslerinde Haya Eğitimi, Danışman: Prof. Dr. Hüseyin Yılmaz, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2016, 132 s.

Yıldırım, Sümeyye. İbadete Devam Sıklığı ile Ahlâkî Olgunluk ve Psikolojik İyi Olma Hali Arasındaki İlişki Üzerine Bir Araştırma, Danışman: Prof. Dr. Hüseyin Certel, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 120 s.

Yıldız, Mahmut. Aristoteles ve Fârâbî’de Ahlaki Eylemin Üretilmesi, Danışman: Prof. Dr. Celal Türer, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2019, s.

Yıldız, Tuba. Nur Suresinde Geçen İfk Hadisesinin Ahlak Eğitimi Açısından Değerlendirilmesi, Danışman: Doç. Dr. Mehmet Müftüoğlu, Trakya Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 66 s.

Yılmaz, Ali. Ebü’l Hasan el-Âmirî’nin Ahlak Felsefesinde Mutluluk Kavramı, Danışman: Prof. Dr. Ahmet Kâmil Cihan, Erciyes Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 125 s.

Yılmaz, Hatice Kübra. İslâm Ahlâk Felsefesi’nde İffet Erdemi ve Temellendirilişi, Danışman: Prof. Dr. Müfit Selim Saruhan, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2022, 133 s.

Yılmaz, Sümeyye. Şemseddin Sivâsî’nin Mir’at’ül-Ahlâk İsimli Mesnevisi’ndeki Ahlâk Eğitimi ve Günümüz Değerler Eğitimi Açısından Değerlendirilmesi, Danışman: Yrd. Doç. Dr. Şaban Erdiç, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 215 s.

Yılmaz, Yasemin. Taşköprîzâde’nin Ahlâk-ı Adudiyye Şerhinde Aile ve Devlet Ahlakı, Danışman: Prof. Dr. Enver Uysal, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslam Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 98 s.

Yigit, Deniz. İslam Ahlâk Felsefesi Bağlamında Ruhsal Tıp Anlayışı -Nasîrüddin et-Tusî ve Celâleddin ed-Devvânî Örnekleri-, Danışman: Doç. Dr. Mirpenç Akşit, Iğdır Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2021, 89 s.

Yolcu, Sümeyra, Kınalızâde Ali Çelebi’nin Ahlâk-ı Alâî Çerçevesinde Devlet Felsefesi, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Hidayet Peker, Uludağ Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2019, 108 s.

Yutaz, Tuba, Ahlak Felsefesi Açısından Fütüvvetnameler ve Fütüvvet Anlayışı, Danışman: Doç. Dr. Kamil Sarıtaş, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2019, 108 s.

II. DOKTORA TEZLERİ

Akimcan Kızı, Bukatça. Kırgızistan’da “Mugalimder Gazetası” ve “Kut Bilim” Gazetesindeki Din ve Ahlak Eğitimine Yaklaşımlar, Danışman: Prof. Dr. Cemal Tosun, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2016, 358 s.

Aksoy, Duygu. Ahlakta Duygu Faktörü: Felsefi Bir Analiz, Danışman: Prof. Dr. Cafer Sadık Yaran, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018, 236 s.

Aktaş, Zeki. Farabi ve John Locke’un Ahlak Felsefelerinin Karşılaştırılması, Danışman: Prof. Dr. H. Ömer Özden, Atatürk Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018, 181 s.

Altunışık, Mehmet Akif. Metaetik Bağlamında Ahlâkî Görecelik Sorunu, Danışman: Prof. Dr. Cafer Sadık Yaran, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2016, 219 s.

Ateş, Nimet, İmam Mâtürîdî’nin Düşünce Sisteminde Ahlak, Danışman: Prof. Dr. Süleyman Toprak, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı Kelam Bilim Dalı, 2020, 219 s.

Ay, Mustafa Fatih. Lise Öğrencilerinde DKAB Eğitimi ile Salgırganlık Arasında Dindarlık ve Ahlaki Olgunluğun Aracılık Rolünün İncelenmesi, Danışman: Prof. Dr. Nurullah Altaş, Atatürk Üniversitesi, İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Anabilim Dalı, 2018, 177 s.

Ayvaz, Muzaffer. Mevlânâ Celâleddîn Rûmî’nin Ahlâk Öğretisi, Danışman: Prof. Dr. İbrahim Emiroğlu, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2017, 321 s.

Bakış, Mehmet Latif. Hilmi Ziya Ülken’in “Hâkimiyet” İsimli Eseri Ekseninde Siyaset ve Ahlâk İlişkisi, Danışman: Prof. Dr. Celal Türer, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2022, 322 s.

Balcı (Erkan), Elif Nur. Alasdair Macintyre’ın Modern Ahlak Eleştirisi ve Thomasçı- Aristotelesçi Ahlak Felsefesi, Danışman: Doç. Dr. Kemal Batak, Sakarya Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Felsefesi Bilim Dalı, 2017, 357 s.

Bekiroğlu, Haydar. Kur’an’da Yönetim Ahlakı, Danışman: Prof. Dr. Murat Sülün, Marmara Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2022, 228 s.

Birinci, Ali. İmam Hatip Okullarındaki Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarının Açıklanmasında Ahlaki Kişilik Özelliklerinin ve Ahlaki İdeolojilerinin Rolü, Danışman: Doç. Dr. Bayramali Nazıroğlu, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 152 s.

Bural (Gökbulut), Sevinç. Kur’an-ı Kerim’in Mekkî Sûrelerinde İman-Ahlâk İlişkisinin Toplumsal Boyutları, Danışman: Prof. Dr. Ejder Okumuş, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Sosyolojisi Bilim Dalı, 2016, 171 s.

Çakmak İgalçı, Emine Elif. Okul Öncesi Eğitim Bağlamında Tasavvufî Eğitim (Tasavvufî Ahlak Bazında Manevî Eğitim), Danışman: Prof. Dr. Vahit Göktaş, Ankara Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tasavvuf Bilim Dalı, 2018. 326 s.

Çeler, Yasin. İslam Ahlâk Sisteminin Mistik Boyutu, Danışman: Prof. Dr. Hanifi Özcan, Dokuz Eylül Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı, 2021, 307 s.

Çetin, Hacer. Mevlâna’da Ahlak Eğitimi, Danışman: Prof. Dr. Ahmet Koç Marmara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2019, 342 s.

Çobanoğlu, Abdullah. Sa’duddîn Taftâzânî’de Ahlâk Anlayışı, Danışman: Prof. Dr. Fethi Kerim
Kazanç, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Kelam Bilim Dalı, 2020,
204 s.

Dedeler, Sinan. Shaftesbury’e Göre Ahlak ve Estetik, Danışman: Prof. Dr. Ayşe Sıdıka Oktay, Süleyman Demirel Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 234 s.

Fakhoury, Tamim. Arap Şirinde Ahlaki Değerler (Cahiliye ve İlk İslami Dönem), Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Sehil Derşevi, Karabük Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, 2022, 538 s.

Gül, Ali. Yurt Dışındaki Türk Okullarında Öğrenim Gören Lise Öğrencilerinin Dini Tutum ve Ahlaki Değer Düzeyleri, Danışman: Doç. Dr. Hasan Dam, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2021, 301 s.

Gür, Ahmet. İslam Siyaset Felsefesinde Yöneticilerin Ahlakı, Danışman: Prof. Dr. Cevdet Kılıç, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2016, 145 s.

Kayacı, Eyyüp. Sufilerde Huzurlu Yaşam ve Ahlaki Olgunluk, Danışman: Prof. Dr. Muammer Cengil, Hitit Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 271 s.

Kılıç, Emrullah. Metafiziksel İyi’den Değer’e: Ahlakın Yolculuğu, Danışman: Prof. Dr. Celal Türer, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2020, 414 s.

Koca, Suat. Ahlak Hadisleri ve Değerlendirme Esasları, Danışman: Prof. Dr. Mehmet Görmez, Ankara Üniversitesi, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Hadis Bilim Dalı, 2016, 298 s.

Koçak, Ali. Ahlâkî Olgunluk – Dindarlık İlişkisi: Adana Örneği, Danışman: Prof. Dr. Hasan Kayıklık, Çukurova Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2022. 189 s.

Naasou, Semar Esad. Kur’an’daki Sosyal Ahlak Kavramlarına Semantik Yaklaşım, Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Yılmaz Özdemir, Marmara Üniversitesi, Temel Bilimler Anabilim Dalı, Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı, 2022, 246 s.

Özdemir, Hasan Rıza. Amelî Ahlâk Çerçevesinde Kur’an’da Birey ve Karakter Eğitimi, Danışman: Prof. Dr. Ahmet Nedim Serinsu, Ankara Üniversitesi, Temel İslâm Bilimleri Anabilim Dalı, Tefsir Bilim Dalı, 2019, 346 s.

Özdemir, Şengül. Gazali ve Levinas Felsefelerinde Yüzleşme Ahlakı, Danışman: Prof. Dr. Burhanettin Tatar, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, İslâm Felsefesi Bilim Dalı, 2021, 244 s.

Özen, Muhyettin. İlahiyat Eğitiminin Kimlik ve Ahlaki Yargı Gelişimine Etkisi, Danışman: Prof. Dr. Yıldız Kızılabdullah, Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Din Eğitimi Bilim Dalı, 2021, 355 s.

Taşkın, Süleyman. Aristoteles ve Kınalızade Ali’nin Ahlak Anlayışlarının Karşılaştırılması, Danışman: Prof. Dr. H. Ömer Özden, Atatürk Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Felsefe Tarihi Bilim Dalı, 2017, 285 s.

Tekin, İshak. İnsan-ı Kâmil Anlayışı Bağlamında Ahlak Eğitimine Kuramsal Bir Yaklaşım,
Danışman: Prof. Dr. Fuat Aydın Sakarya Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2018,
274 s.

Zhanykulov, Nurlybek. Çağdaş Batı ve İslam Düşüncesinde Din-Ahlak İlişkisi: A. Macintyre ve N. Topçu Karşılaştırması, Danışman: Prof. Dr. Cafer Sadık Yaran, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, 2023. 274 s.


KAYNAKÇA

[1] İsmail Balić “Geschichte des Arabischen Schrifttums”, TDV İslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 1996, c. 14, s. 37-38.

[2] İsmail Durmuş, “Kitâbiyat”, TDV İslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 2002, c. 26, s. 83.

[3] Tahsin Yazıcı, “Kitâbiyat”, TDV İslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 2002, c. 26, s. 85.

[4] Konuya dair örnek çalışmalar. Ahlâk felsefesi özelinde Yunanca ve Arapça metinleri karşılaştırarak İslam ahlâk düşüncesinin teşekkülünde Yunancadan Arapçaya yapılan intikalin mahiyetini ele alan çalışma için bkz. Hümeyra Özturan, Êthostan Ahlâka: Antik Yunan Ahlâk Literatürünün İslâm Dünyasına İntikali ve Alımlanışı Klasik Yayınları, İstanbul, 2020; 2016-2020 yılları arasında tamamlanmış lisansüstü̈ tezler ve alana dair yayınlanmış makaleleri konu edinen bibliyografik bir çalışma için bkz. Bilge Sever Kıyak – Hacer Ergı̇n Özkan, “İslâm Felsefesi,” Felsefe ve Din Bilimlerinde Güncel Akademik Eğilimler (2016-2020), ed. Rukiye Aysun İnan, Sonçağ Akademi Yay., Ankara, 2022, s. 337-426; 2005-2015 yılları arasındaki İslâm felsefesi araştırmalarına dair değerlendirme için bkz. Fehrullah Terkan, “İslâm Felsefesi Araştırma Konularında Öncelikler”, Türkiye’de İslâm Felsefesi Araştırmalarının Seyri, ed. Komisyon, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Yayınları, Ankara, 2016, s. 97-118; İslâm ahlâk düşüncesi tarihine yönelik çalışmaların kaynak ve referans çerçevesini ele alan, bu alanın Türkiye’deki araştırmalarına yönelik tenkit ve eleştirileri içeren çalışma için bkz. Müstakim Arıcı, “Başlangıçtan 19. Yüzyıla İslam Ahlak Düşüncesine Bütüncül Bir Bakış: Konu-Problem (MevḍūʿMesāʾil) Ayrımı Temelli Bir Literatür Tasnifi”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi,2022,c. 63, sy.1, s.81-120; Muharrem Atabay, Hacı Yusuf Acuner, “Ahlâk Başlıklı Çalışmaların Analizi”, İlahiyat Dergisi, 2022, sy. 9, s. 91-199; Milâdî 8-20. yüzyıllar arasında yazılmış “İslam Ahlâk Düşüncesi” literatürünün yer aldığı web sayfası için bkz. https://iadkatalog.ilke.org.tr/hakkinda (30.04.2023). Batı dillerinde 1998-2022 yılları arasında Kelâm ve İslâm felsefesi alanlarında yapılan çalışmalar için Thérèse-Anne Druart tarafından hazırlanan web sayfası. https://philosophy.catholic.edu/faculty-and-research/publications/dr.-druarts-bibliographic-guide.html (30.04.2023).

[5] Söz konusu çalışmalar İzzet Gülaçar, “Türkiye’de İslâm Ahlâk Felsefesi Alanında Yapılan Türkçe Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri Bibliyografyası”, ADAM Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 2015, c. 5, sy. 2, s. 85-107; İzzet Gülaçar, “Türkiye’deki İlahiyât Fakültelerinde Ahlâk Felsefesi Alanında Yapılan Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri Bibliyografyası”, İslâm Ahlâk Literatürü: Ekoller ve Problemler, ed. Ömer Türker – Kübra Bilgin Tiryaki, Nobel Yayınları, 2. baskı, Ankara, 2016, s. 219-242.

[6] Din Felsefesi alanındaki doktora çalışmalarını konu bağlamında tasnif eden çalışma için bkz. İbrahim Yıldız, “Türkiye’de Din Felsefesi Alanında Yapılmış Olan Doktora Tezlerinin Ele Aldığı Konular Açısından Analizi”, Din ve Bilim, Muş Alparslan Üniversitesi, İslâmî İlimler Fakültesi Dergisi, 2018, c. 1, sy. 1, s. 24-37.